Winterinsecten…

Een vriendin meldt op FB dat ze op tweede kerstdag gezellig voor de open haard zat en plots een oranje vlinder door de kamer zag vliegen. Verbaasde reacties alom op haar bericht, want…  in de winter zijn er toch geen insecten?

We hebben de strengste winter in jaren en toch hoor je dat mensen nog steeds muggen zien vliegen, zelfs al zijn ze bloednuchter. Veel opgetrokken wenkbrauwen en ogen met vraagtekens in, maar daar is geen enkele reden toe. Om te beginnen is een mug niet altijd een mug. Of toch niet dezelfde die je de halve zomer uit je slaap heeft gehouden.

Er is zelfs een soort die expliciet als “wintermug” door het leven gaat, de Epiphragma ocellaris. Een mondvol voor een onooglijk beestje van een halve cm groot, dat niets liever doet dan met zijn maatjes in een wolkje ronddansen in de buurt van een licht oppervlak zoals de was aan de waslijn of een plek sneeuw op de grond, zelfs bij fiks negatieve temperaturen. Bij ons in de tuin hangt er vaak een zwerm ter hoogte van het terras aan de zuidkant. Ik vermoed dat het hen te doen is om optimaal van de zonenergie te genieten, want onze gevelsteen zuigt elke micrograad zonnewarmte op als een spons. En waar is al dat gewriemel goed voor? Het draait om net hetzelfde als al het gestuiptrek en geschok in een overvolle dancing: een partner vinden! Met name het mannenvolk probeert op die manier op te vallen, want in hun eentje op zoek naar een lief gaan zou in deze tijd van het jaar geen sinecure zijn. En nee, ze zijn niet in ons geïnteresseerd. Tenzij je een wandelende berg organisch afval bent, natuurlijk.

Maar terug naar de oranje vlinder van vriendin Carine. Ik heb er geen foto van gezien, dus kan ik ook niet met een naam op de proppen komen. Maar er zijn heel wat vlindersoorten die een langer leven hebben dan een ééndagsvlieg. Er zijn er zelfs die – net als trekvogels – de halve wereld rond vliegen om de koude in onze contreien te ontvluchten en bij het begin van de lente de terugreis aanvatten. In feite een nog groter huzarenstuk dan dat van de vogels als je de afgelegde afstand uitzet tegen hun lichaamslengte. Ze maken – ook alweer net als de vogels – gebruik van de hogere luchtlagen om zich door de wind te laten meevoeren.

Tik maar even “trekvlinder” in op google of een andere zoekmachine en je kan een hele resem soorten terugvinden die op hun reis onze streken aandoen. En van bij ons zijn er dan weer die naar nog warmere gebieden vliegen. De distelvlinder (Vanessa cardui) bijvoorbeeld.
distelvlinder

Maar er zijn ook van die die hards, die per sé moeten bewijzen dat ze zich niet laten afschrikken door wat sneeuw en ijs. Sommigen blijven gezellig in het ei zitten, anderen nemen al wat voorsprong en trotseren de kou als rups. De snelle jongens zijn al in het pop-stadium geraakt, maar er zijn er dus ook die “gewoon” als volwassen insect overwinteren. Bij die laatsten zijn de dagpauwoog, de gehakkelde aurelia, de kleine vos en de citroenvlinder.

dagpauwoog
Dagpauwoog of Aglais io


gehakkelde aurelia
Gehakkelde aurelia of Polygonia c-album


kleine vos
Kleine vos of Aglais urticae


citroenvlinder
Citroenvlinder of Gonepterix rhamni

Met dank overigens aan insectenfotos.nl voor de afbeeldingen, want ik had er zelf niet direct een bruikbare bij de hand.

Mijn gok, Carine: de kleine vos. 1  en 4 vallen af, want 4 is niet oranje en 1 zou je zeker niet gewoon omschreven hebben als “een oranje vlindertje”. Blijven de gehakkelde en de kleine vos. Aan jou om het uit te maken aan de hand van de afbeeldingen die ik hier geplaatst heb. Maar ik ben er van overtuigd dat het beestje zich ongans schrok toen het houtblok waar het ongetwijfeld op zat te slapen ineens in de warmte en in het licht kwam. Gelukkig werd het diertje tijdig wakker om de vlammen te ontvluchten.

En intussen lees ik in de krant dat onze vaste en gekende wintergasten, de ganzen, het hier niet langer zien zitten en beneden de sneeuwgrens naar graslanden gaan zoeken. Als ze voorbij die paar miljoen idioten geraken die hen in Frankrijk en Spanje zitten op te wachten met een jachtgeweer. De beesten zijn vermoeid van een te lange reis en gebrek aan eten en dan zitten “echte mannen” op een lange rij in schuilhutten te wachten tot de vogels zowat uit de lucht vallen van uitputting. Stommeriken! Die foie is niet eens meer gras. Ga toch gewoon een pan eieren eten!


Advertenties

2 gedachten over “Winterinsecten…

  1. Waar een berichtje op fb al niet toe kan leiden ;-).
    Wat een leuke verrassing hier en héél interessant. Toen ik de foto’s zag, hield ik het meteen op de kleine vos. Ik heb een poosje de camera in aanslag gehouden, maar de vlinder weigerde z’n vleugels te spreiden. Ik heb uiteindelijk een foto met gesloten vleugels… De vlinder heb ik in de garage gedeponeerd in de hoop dat die daar zal overleven?
    Ook een mug ben ik vorige week tegen gekomen, al vond ik het een groter exemplaar dan die in de zomer.
    Liefs,
    Carine

    Like

  2. Er zijn nog wel meer soorten muggen die je nu nog kan tegen komen, hoor. Ik heb de wintermug als voorbeeld genomen om mijn uitleg aan op te hangen. Ze heeft een lijfje van 4 – 7 mm, maar vrij lange poten. Bovendien is het een beetje dezelfde discussie als bij het kleinste zangvogeltje in ons land: hoe meet je? Het gaat tussen het winterkoninkje en het (vuur)goudhaantje. Als je het silhouet meet, wint het winterkoninkje omdat je dan maar tot zijn kontje meet. Het staartje staat rechtop. Maar als je van snavelpunt tot staartpunt meet, is het (vuur)goudhaantje aan de winnende hand. Zo zie je maar dat je het wedstrijdreglement altijd goed moet lezen om te weten of je voor een prijs in aanmerking komt. 🙂

    Overigens zijn vlinders heel moeilijk te fotograferen, behalve ’s morgens vroeg als ze nog niet opgewarmd zijn of als ze volop aan het paren zijn. Je moet bijvoorbeeld heel voorzichtig zijn dat je schaduw niet te dichtbij komt, want dan zijn ze weg. Ook de windrichting speelt een rol, want een verandering in de luchtsnelheid maakt hen ook al aan het schrikken. En vlinders zitten lang niet altijd met gespreide vleugels, dus echt poseren doen ze niet als ze een lens zien. Manlief is daar een krak in. Hij heeft al heel mooie foto’s van vlinders gemaakt. Bij mij gaan ze al vliegen als ik mijn toestel uit de tas haal… 🙄

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s